Paralı Hatim

Bir toplum kutsalı uğruna can ve malını vermeyi reddediyorsa modernleşiyordur. “Allah müminlerden can ve mallarına karşılık olarak cenneti vermiştir” ayeti bu manada desekülerliğin zirvesi yine başka bir açıdan bakıldığında eski kutsallığın yerle bir edilmesi ile de bireyselleşme/modernleşme/sekülerleşme talebidir. Toplumun oligarklarının ürettiği tanrılardan herhangi bir kişinin egemenliği ya da velayeti olmayan Tanrıya geçiş.

Bu yazıyı okuyanlar kendilerine şu soruyu sorsun ve cevaplasın. Ben birine para verip parayla hatim okutur muyum? Sorunun cevabı birkaç açıdan önemli göstergeler içeriyor.

Kişi metnin kutsiyetine ve okunduğunda sevap olacağına ve o sevapla kendisinin cennete bir adım daha yaklaşacağına inanıyorsa parasını verip karşılığında cenneti alabilir. Bunu bir kazıklanma değil aksine karlı bir alışveriş gibi görür. Fani parayı verip baki cennete bir adım daha yaklaşmıştır.

Buna şahit oldum. Bundan otuz küsur sene önce hafızlık yaparken sonrasında çeşitli mescitlerde görevli iken bazı zengin amcalar/teyzeler hatim merasimleri düzenlerlerdi. Bizim kursun hafızları toplanır orada bir hatim indirirdik ve ardından yemeğimizi yer giderdik. Günün nevalesi çıkardı.

Bugünden baktığımda orada hatim indirmenin manası belirginleşiyor. Hatim sahibi gerçekten Kuran okunup okunmadığını bilmesi için evine davet ediyordu, yani hafızlara güvenmiyordu. İyi de yapıyordu.

Bugün halen bu tür organizasyonlar yapanlar vardır. Buna inanıp bunun için evine yemek yaptıran, tatlı getirten şahısların inandığına eminim. Bu eylemin İslamla uzaktan yakından bir ilintisi olmadığını bildiğimi de belirteyim.

Ben kendim için konuşayım. Ne ben öldükten sonra benim ardımdan ne de sevdiklerimin ardından Kur’an okunsun diye maddi kaynak ayırmam. Kimseye de ardımdan oku demem. Bu manada ben bu toplumun inancına göre inançsız oluyorum.

Paralı hatim okutmak mı doğru okutmamak mı? Benim için bu eylem hiçbir dini hakikate dayanmıyor fakat toplum dindarlığının önemli bir göstergesi. Bir kişi “Ben başkasına Kuran okuması için para verecek kadar aklımı yitirmedim” diyorsa o da bu toplumun dindarlığından kendi dinine, seküler kutsal dünyasına adım atmış demektir.

“Namaz kılmıyor ama adam her sene anasının ardından hatim okutuyor” cümlesi kalbinde dini yönelim taşımayan fakat dinsiz anılmak istemeyenlerin hoşuna gider. Böylesi parasını verip dindarlaşır, çevresince gavur görülmekten kurtulur. Dinin kaynaklarında yeri olsun ya da olmasın bir eylem bir toplumun örfünde dini karakter kazanmışsa hakikati olan diğer ritüeller ile birlikte değerlenir. Kötü para iyi parayı kovar ilkesi din literatüründe şuna evrilir. Uydurma dindarlıklar emredilenleri kovar.

Ahmet BAYRAKTAR